Het laatste nieuws

Kamp reageert

Minister Henk Kamp van Economische Zaken heeft de Tweede Kamer een brief gestuurd waarin hij reageert op de berichtgeving van de Volkskrant en Brandpunt Reporter over de veiligheidscultuur bij de nucleaire installaties in Petten. Kort samengevat komt het betoog van de bewindspersoon er op neer dat hij de Kamer altijd volledig heeft geïnformeerd over de gang van zaken bij de Nuclear Research and consultancy Group (NRG), de exploitant van de installaties. Kamp stelt bovendien dat het bedrijf "telkens op eigen initiatief" installaties heeft stil gelegd. Maar, erkent de minister, "soms is dat onder druk van de KFD (Kernfysische Dienst, red.) gebeurd."

Zaterdag 18 oktober publiceerde Brandpunt Reporter samen met de Volkskrant over de veiligheidssituatie bij de kernreactor in Petten.

Een meerderheid van de Tweede Kamer eist inmiddels uitleg van de verantwoordelijke minister van Economische Zaken, Henk Kamp (VVD). Die stelt dat de Kamer in juni van dit jaar is geïnformeerd over de veiligheidscultuur in Petten. Dat gebeurt in een rapportage over een reeks veiligheidsincidenten bij de exploitant van de reactor, de Nuclear Research and consultancy Group (NRG). In het rapport meldt de Inspectie Leefomgeving en Transport dat "als gevolg van deze gebeurtenissen heeft NRG alle installaties in Petten medio 2013 stilgelegd."

Kamerleden vinden dat het rapport slechts summier verslag doet van de feiten en een aantal zaken domweg onbenoemd laat. Zo wordt bijvoorbeeld niet gemeld dat de minister van Leefomgeving en Transport in december 2013 NRG een voorwaardelijke boete heeft opgelegd. De reden: het herhaaldelijk te laat melden van veiligheidsincidenten. Of minister Kamp de Kamer kan overtuigen zal blijken na het herfstreces.

Of het rapport een realistische weergave geeft van de situatie bij NRG kunt u uiteraard ook zelf beoordelen door onze site lezen - u kunt telkens doorklikken naar de onderliggende stukken of er in één keer heen gaan.

In ons persbericht van zaterdag 18 oktober melden we dat ook NRG geen open kaart heeft gespeeld over de veiligheidsproblemen bij het bedrijf. Wanneer NRG op 15 november 2013 haar nucleaire installaties stil legt, ontkent de onderneming dat de veiligheid in het geding is. In een persbericht schrijft het bedrijf die dag: 'Er is geen sprake van een acuut veiligheidsprobleem bij NRG'. In de Engelstalige versie van het persbericht gaat de onderneming nog een stapje verder: "There are no safety issues at NRG."

NRG laat weten dat de veiligheidscultuur bij het bedrijf onvergelijkbaar is met een jaar geleden. In een statement stelt de onderneming nu dat 'we doen het veilig of we doen het niet'.

Onze berichtgeving over "Petten" begon met dit persbericht:

Directie NRG erkent:

Kernreactor Petten was onveilig

De directie van de Nuclear Research and consultancy Group (NRG), de exploitant van de kernreactor in Petten, heeft november vorig jaar alle nucleaire installaties stil gelegd. Naar buiten toe werd gezegd dat dit gebeurde 'om de betrouwbaarheid van de levering te waarborgen'. De werkelijke reden om de reactor stil te leggen was dat het veiligheidsbewustzijn van het personeel onder de maat was, erkent operationeel directeur Buurlage. Er zijn werknemers ontslagen omdat ze essentiële veiligheidsregels overtraden. Dit melden Brandpunt Reporter (KRO) en de Volkskrant op grond van gemeenschappelijk onderzoek naar de veiligheidscultuur bij NRG.

De veiligheidscultuur bij NRG was tot voor kort niet op orde, zegt operationeel directeur Harrie Buurlage van de nucleaire onderneming die medische isotopen produceert die ondermeer worden gebruikt bij kankeronderzoek. Er waren teveel 'zachte signalen'. Buurlage: "Dat zijn aanwijzingen dat er bij niet-ingrijpen problemen kunnen ontstaan, bijvoorbeeld door het niet opvolgen van procedures."

De nieuwe directie van NRG besluit eind 2013 in te grijpen. Al het personeel wordt bijeen geroepen. Buurlage: "We hebben uitgelegd dat we de installaties stil legden omdat onze onderneming in onze ogen onvoldoende gevoelig was voor zachte signalen. " Het veiligheidsbewustzijn is beneden de maat, horen de werknemers. Een aantal van hen wordt om die reden ontslagen. Buurlage: "Waar essenti´┐Żle veiligheidsregels worden overtreden hebben we geen andere keuze dan ingrijpen. Dat is het afgelopen jaar gebeurd." Om het veiligheidsbewustzijn te vergroten wordt het voltallige personeel bijgeschoold op het gebied van veiligheid.

Een aanleiding voor de ingreep door de NRG directie is een incident met een afvaltank in oktober 2013. Daarin wordt een verhoogde hoeveelheid uranium gemeten. Een 'spontane kettingreactie' dreigt met mogelijk ernstige gevolgen voor de werknemers. Maar NRG legt het productieproces pas stil nà een bevel van de Kernfysische Dienst (KFD). "Terugkijkend was het beter geweest de installatie acuut stil te leggen", erkent Buurlage. Maar dat gebeurde dus niet. Later blijkt dat de dreiging gebaseerd is op een meetfout.

Uit onderzoek door KFD blijkt rond diezelfde tijd dat het reactorpersoneel de door een veiligheidssysteem gemeten radioactieve waardes niet begrijpt. In een vertrouwelijk rapport noteert de KFD: "Er is door NRG aangegeven dat niemand feeling heeft met de waardes [. . .] De waardes worden genoteerd maar ze zeggen eigenlijk niemand iets."

Uit het onderzoek van Brandpunt Reporter en de Volkskrant blijkt dat het ministerie van Infrastructuur en Milieu NRG eind vorig jaar een bestuurlijke boete heeft opgelegd wegens het herhaaldelijk te laat melden van veiligheidsincidenten. Over de hoogte van de boete wil Buurlage niks kwijt. "Dat is bedrijfsvertrouwelijke informatie".

Brandpunt Reporter en de Volkskrant baseren hun publicaties onder meer op 700 overheidsdocumenten die werden geopenbaard na een beroep op de Wet Openbaarheid van Bestuur. Het dossier over Petten en de stukken zijn te lezen op www.vk.nl en brandpuntpetten.kro-ncrv.nl

In mei 2014 onthulde Reporter dat NRG op de rand van een faillissement stond. Het bedrijf vroeg daarom om een lening van 80 miljoen bij het ministerie van Economische Zaken. Dit geld is inmiddels toegezegd door minister Henk Kamp. De uitzending kunt u hier terugkijken.'